Samenvatting impactonderzoek CCA-HFC Onderwijsprogramma

20 november 2026

Wat betekent het scholarshipprogramma in Uganda voor de jongeren die eraan deelnemen? En welke blijvende veranderingen brengt het teweeg in hun leven?

Om deze vragen te beantwoorden, voerde Leen Stok de afgelopen maanden in opdracht van CCA een impactstudie uit. Het onderzoek richtte zich op het scholarshipprogramma dat CCA al zeven jaar ondersteunt, in nauwe samenwerking met de lokale partnerorganisatie Hope for the Children.

De studie biedt waardevolle inzichten in de resultaten en betekenis van het programma en laat zien welke impact de ondersteuning heeft op het leven en de toekomstkansen van jongeren in Uganda.

Benieuwd naar de bevindingen? Lees hier de samenvatting van het onderzoek.

1. Doel
Het onderzoek heeft als doel de resultaten en impact van het CCA-HFC-onderwijsprogramma voor kwetsbare kinderen en jongeren in en rond het district Amudat (Oeganda) te beoordelen. Centraal staat de vraag in hoeverre de ondersteuning bijdraagt aan toegang tot onderwijs, het voorkomen van schooluitval, persoonlijke ontwikkeling en toekomstperspectieven. Daarnaast onderzoekt de evaluatie hoe het programma en de samenwerking tussen CCA en HFC kunnen worden verbeterd.

2. Aanleiding
In Amudat is de onderwijsachterstand bijzonder groot: circa 86% van de bijna 60.000 kinderen en jongeren van 6 tot 17 jaar gaat niet naar school. Armoede, voedselonzekerheid, beperkte financiële middelen en sociale omstandigheden belemmeren de toegang tot onderwijs. Vooral meisjes lopen extra risico door vroege huwelijken en zwangerschappen. CCA en HFC ondersteunen kwetsbare jongeren met schoolgeld, begeleiding en psychosociale ondersteuning. De evaluatie is uitgevoerd om de effectiviteit van deze aanpak te beoordelen en richting te geven aan toekomstige investeringen en programmaverbeteringen.

3. Onderzoeksopzet
Het onderzoek vormt het tweede deel van een bredere impactstudie. Tussen 27 mei en 6 juni 2026 is een enquête gehouden onder 81 huidige en voormalige deelnemers: scholieren, afgestudeerden en schoolverlaters. Van de respondenten was 60,5% vrouw. De vragen gingen onder meer over onderwijsdeelname, gezinssituatie, motivatie, schoolervaringen, gezondheid, welzijn, toekomstambities en waardering voor HFC. De resultaten zijn aangevuld en getoetst aan bezoeken aan tien onderwijsinstellingen, interviews met schoolvertegenwoordigers, HFC-medewerkers, lokale leiders en huisbezoeken. De combinatie van kwantitatieve en kwalitatieve informatie biedt inzicht in de ervaren effecten van het programma.

4. Belangrijkste bevindingen
Het onderzoek laat zien dat het CCA-HFC-programma een belangrijke positieve bijdrage levert aan onderwijsdeelname en toekomstperspectieven.

  • Onderwijskansen en motivatie: Deelnemers waarderen onderwijs zeer sterk. HFC maakt het voor velen mogelijk op school te blijven en vergroot hun zelfvertrouwen, zelfstandigheid en toekomstverwachtingen.
  • Armoede als grootste belemmering: Schooluitval wordt vooral veroorzaakt door financiële problemen en gezinsomstandigheden, niet door gebrek aan motivatie. Driekwart ontvangt weinig financiële ondersteuning vanuit de familie.
  • Extra kwetsbaarheid van meisjes: Zwangerschappen, zorgtaken en vroege huwelijken vergroten het risico op schooluitval. Circa 17% van de respondenten, uitsluitend meisjes, ervaart druk vanuit de familie om te trouwen.
  • Aansluiting op werk: Leerlingen waarderen praktische vaardigheden en ondernemerschap, maar missen regelmatig beroepsgerichte opleidingen, werkervaring en middelen om zelfstandig inkomen te verwerven.
  • Ongelijke geografische spreiding: HFC bereikt relatief veel jongeren in Amudat Town Centre, terwijl in noordelijke deelgebieden de onderwijsachterstand groter is en de ondersteuning beperkter.
  • Breder maatschappelijk effect: Naast onderwijsdeelname draagt HFC volgens respondenten bij aan hoop, persoonlijke ontwikkeling en maatschappelijke betrokkenheid. Veel jongeren willen later hun familie en gemeenschap ondersteunen.

5. Aanbevelingen
Op basis van deze bevindingen worden vijf samenhangende verbeteringen aanbevolen:

  1. Gerichter bereik: Geef prioriteit aan kwetsbare jongeren in gebieden met een zeer lage onderwijsdeelname, vooral in Noord-Amudat, in samenwerking met scholen, overheid en lokale organisaties.
  2. Meer beroepsgericht onderwijs: Breid de ondersteuning uit naar praktische en beroepsgerichte opleidingen, ondernemerschap en begeleiding naar werk of zelfstandig ondernemerschap.
  3. Versterking van begeleiding: Investeer in loopbaanoriëntatie, psychosociale ondersteuning, mentoring en uitwisseling tussen leerlingen en afgestudeerden.
  4. Tweede kansen voor meisjes: Ontwikkel mogelijkheden voor jonge moeders om terug te keren naar onderwijs, met passende financiële, praktische en psychosociale ondersteuning.
  5. Versterking van HFC en het partnerschap: Investeer in de uitvoeringscapaciteit van HFC en maak tussen CCA en HFC duidelijke afspraken over groei, verantwoordelijkheden, besluitvorming en verantwoording.

Conclusie
Het CCA-HFC-programma levert volgens de evaluatie een waardevolle bijdrage aan het doorbreken van de armoedecirkel via onderwijs. De grootste kans op verdere impact ligt in het combineren van financiële onderwijsondersteuning met gerichte begeleiding, beroepsgerichte scholing en een betere toegang voor de meest kwetsbare jongeren.

Klik op de onderstaande afbeelding om deze in ter zoomen

Lees ook: